2018-11-17

Imieniny: Gracjana i Bogusława

Wpływ ograniczonej wojny nuklearnej na produkcję rolną na świecie

by Bartosz Kaluga on Listopad 4, 2013

A modern nuclear bomb explosion in the desert.

W latach 80-tych ubiegłego wieku powstało wiele naukowych badań wykazujących, że wojna nuklearna na dużą skalę pomiędzy Stanami Zjednoczonymi i Związkiem Radzieckim spowodowałoby tzw. „Zimę Nuklearną”. Konsekwencje takiego konfliktu głęboko wpłynęłyby na zmiany klimatyczne na naszym globie, wywołując m.in. istotne zmniejszenie opadów oraz zmiany średniej temperatury powierzchni ziemi. Obecnie przeprowadzono badania z których jednoznacznie wynika, że nawet regionalny konflikt nuklearny (przykładowo pomiędzy Indiami i Pakistanem) z wykorzystaniem tylko niewielkiego procentu posiadanego arsenału nuklearnego na świecie, spowodowałby daleko idące konsekwencje dla ludzkości w postaci tzw. „głodu nuklearnego”, czyli masowego głodu wynikającego z niedostatków żywności na kuli ziemskiej.

Geneza Projektu

Badanie Narodowej Akademii Nauk Stanów Zjednoczonych (US National Academy of Sciences – NAS) na temat medycznych konsekwencji wojny nuklearnej stwierdziło, że w następstwie takiej wojny „podstawowe mechanizmy powodujące ludzkie ofiary śmiertelne nie będą efektem wielkich wybuchów, ani oparzeń termicznych promieniowa radioaktywnego, ani promieniowania jonizującego, ale raczej wynikiem masowego głodu”. Podczas gdy bezpośrednią śmiertelność przypisanej „na dużą skalę wojnie nuklearnej” oszacowano na kilkaset milionów ludzi, wynikający z niej kryzys żywieniowy i zdrowotny mógłby spowodować „utratę od jednego do czterech miliardów istnień ludzkich”.

W 2007 roku badania przeprowadzone przez Robock’a (Robock, A., L. Oman, G. Stenchikov, O. Toon, C. Bardeen and R. Turco, 2007, Climatic consequences of regional nuclear conflicts. Atm. Chem. Phys., 7: 2003-12.) wykazały, że nawet bardzo „ograniczona” regionalna wojna nuklearna z wykorzystaniem zaledwie 100 bomb atomowych  (wielkości tej, która spadła na Hiroszimę) lub użyciem mniej niż 0,5% całego światowego arsenału jądrowego, również zakłóciłaby znacznie globalny klimat mimo, że wpływ na temperaturę oraz ilość opadów byłby mniej odczuwalny. W czasach kiedy przeprowadzono badania nie było żadnych danych na temat tego, w jaki sposób przewidywane zakłócenia klimatu mogłyby wpłynąć na produkcję rolną. Doświadczenie historyczne w następstwie zdarzeń spowodowanych wybuchami wulkanów, zwłaszcza wybuch Tambora w 1815 r., sugerowały potencjalny, bardzo znaczący wpływ na produkcję żywności i wyżywienie ludzkości.

Raport z 2007 przygotowany przez Lekarzy Przeciw Wojnie Nuklearnej i blisko współpracującej z nimi organizacj, Lekarze dla Odpowiedzialności Społecznej, zasugerował, że nawet miliard ludzi na świecie może głodować jeśli ograniczona wojna nuklearna doprowadziłaby tylko do dziesięciu procentowego  spadku spożycia przez nich żywności.

Raport ten jest wstępną próbą określenia wpływu ograniczonej wojny nuklearnej na produkcję rolną i pośrednich wpływów na światowe ceny żywności, zaopatrzenie ludzi w żywność i na warunki wyżywienia człowieka.

Co wynika z raportu

W ciągu ostatnich kilku lat przeprowadzone badania wykazały, że ograniczona regionalna wojna nuklearna między Indiami i Pakistanem może spowodować znaczne zakłócenia klimatu na całym świecie. Dwa badania opublikowane w 2012 roku zbadały potencjalny wpływ takiego regionalnego konfliktu nuklearnego na zakłócenia klimatu i następnie ich wpływ na produkcję rolną.

W Stanach Zjednoczonych produkcja kukurydzy w całej dekadzie spadłaby średnio o 10% odnotowując największy spadek, około 20%, w piątym roku. Porównywalne obniżenie produkcji doświadczono by w przypadku soi, ponownie, najbardziej dotkliwe straty w wielkości około 20% spadku zostałyby odnotowane w piątym roku.

Drugie przeprowadzone badanie sugeruje znaczny spadek średniej chińskiej produkcji ryżu w sezonie. W ciągu pierwszych 4 lat produkcja ryżu spadłaby średnio o 21%,  natomiast przez okres następnych 6 lat spadek osiągnąłby średni poziom 10 %.

Dodatkowy wpływ na spadek ilości dostępnej żywności miałby wzrost jej cen, przyczyniając się do tego, że pożywienie stałoby się jeszcze bardziej niedostępne dla setek milionów najbiedniejszych ludzi. Jeśli nawet rynki rolne nadal działałyby normalnie, 215 milionów ludzi dołączyłoby do kręgu niedożywionych w przeciągu jednej dekady.

Jedna rynki najprawdopodobniej nie funkcjonowałyby normalnie. Istotne niedobory rolne przez dłuższy okres czasu niemal na pewno doprowadziłyby do paniki w skali międzynarodowej, gdyby kraje eksportujące żywność zawiesiłyby jej eksport w celu zapewnienia odpowiednich dostaw żywności dla własnych społeczeństw. Te zawirowania na rynkach rolnych wpłynęłyby dodatkowo na zmniejszenie dostępnej żywności.

925 mln ludzi na świecie, którzy cierpią na chronicznie braki niedożywiona spożywa dziennie około 1750 kalorii lub mniej. Nawet 10% spadek spożycia przez nich żywności mógłby postawić w zagrożeniu całą powyższą grupę. Ponadto przewidywane zawieszenie eksportu przez kraje eksportujące żywność zagroziłoby dostawom żywności dla dodatkowych kilkuset milionów ludzi – którzy są na odpowiednim poziomie odżywiania w dniu dzisiejszym, ale mieszkają w krajach silnie uzależnionych od importu żywności.

Tym samym liczba osób zagrożonych konsekwencjami ograniczonej wojny jądrowej i wywołanej przez nią klęski głodu wynosiłaby dobrze ponad jeden miliard.

Wymienione powyżej dane wskazują na konieczność dalszych badań i podkreślają pilną potrzebę podjęcia możliwie najszybciej negocjacji konwencji o broni jądrowej, która wyeliminowałaby ryzyko wojny nuklearnej.

Konkluzje i rekomendacje raportu:

Niedawno uzyskane dane dotyczące spadku produkcji rolnej, będącej następstwem ograniczonej regionalnej wojny nuklearnej w Azji Południowej, poważnie wspierają obawy o zagrożeniu wielkim głodem, który dotknąłby ponad miliard ludzi na świecie. Epidemie, a także dalszy potencjalny konflikt wywołany zmniejszeniem dostępnej żywności mógłby zagrozić egzystencji setek milionów ludzi. Dlatego raport przedstawia następujące zalecenia:

  1. Istnieje pilna potrzeba dalszych badań w celu potwierdzenia spadku w produkcji kukurydzy i ryżu (przewidywanych przez Özdogan i Xia) oraz zbadania wpływu na inne, główne rośliny uprawne – takie jak pszenica, oraz potencjalnych konsekwencji w innych ważnych krajach produkujących żywność.
  2. Należy bardziej szczegółowo zbadać kolejne implikacje niedoborów i ich wpływ na wyżywienie ludzi, w tym zarówno w zakresie spadku spożycia kalorii, która wynikałaby ze straty upraw oraz z zakresu niedoborów mikroelementów (substancji odżywczych), które z kolei wynikałyby z niniejszego spadku spożycia kalorii.
  3. Potrzeba kontynuacji badań mimo, że wstępne dane z powyższych badań już teraz budzą olbrzymi alert na temat zagrożenia dla ludzkości jakim jest wyścig zbrojeń nuklearnych w Azji Południowej i powiększone, a co za tym idzie bardziej niebezpieczne arsenały jądrowe, w posiadaniu innych państw nuklearnych. Dlatego istnieje pilna potrzeba zmniejszenia zależności od broni jądrowej przez państwa posiadających arsenały nuklearne, oraz możliwe najszybsze rozpoczęcie negocjacji konwencji o broni jądrowej, który zabroniłaby ich posiadania.

 

Artykuł ten jest streszczeniem raportu NUCLEAR FAMINE: A BILLION PEOPLE AT RISK. Global Impacts of Limited Nuclear War on Agriculture, Food Supplies, and Human Nutrition oraz wypowiedzi dr. Ira Helfand podczas szczytu Lauretów Pokojowej Nagrody Nobla w Warszawie oraz jego udziału w warsztatach Akademii Społecznej mających miejsce podczas szczytu w Pałacu Kultury i Nauki w Warszawie.

dr_ira_helfandDoktor Ira Helfand, współprzewodniczący organizacji Lekarze Przeciw Wojnie Nuklearnej (IPPNW), uhonorowanej w 1985 roku Pokojową Nagrodą Nobla i współzałożyciel i były prezes organizacji Lekarze dla Odpowiedzialności Społecznej, partner IPPNW w USA. Doktor Ira Helfand uzyskał wykształcenie na Harvard College oraz Albert Einstein College of Medicine. Były przewodniczący Wydziału Medycyny Ratunkowej oraz Prezydent Personelu Medycznego w szpitalu Cooley Dickenson w Springfield, Massachusetts.

http://www.ippnw.org/about-us.html

Autor grafiki: © James Thew – Fotolia.com