2018-11-14

Imieniny: Celiny i Waleriana

Szydłowiec – „zielona wyspa”

by Marek Sokołowski on Lipiec 10, 2013 · 4 komentarze

Tereny zieleni to niewątpliwy atut każdej miejscowości. Zarówno dla turystów jak i mieszkańców stanowią one niezwykle istotny punkt na mapie miasta – są miejscem wypoczynku i rekreacji, miejscem spotkań, punktem orientacyjnym, filtrem powietrza, ekranem akustycznym… Lista korzyści płynących z obecności zieleni w mieście wbrew pozorom jest dość pokaźna.

Od lat prowadzone są badania – jak zmniejszyć natężenie hałasu w mieście, czy emisję spalin pochodzących z samochodów. Jak wpłynąć na wciąż powiększającą się liczbę ginących gatunków zwierząt i jak załagodzić stres związany z życiem w mieście – gdzie znaleźć ukojenie? Na te z pozoru trudne pytania jest bardzo prosta odpowiedź ukryta w czymś, co jest przecież podstawą życia na Ziemi – rośliny. To ich obecność wpływa jednocześnie na zmniejszenie poziomu hałasu i zanieczyszczenia powietrza. Drzewa i krzewy pokryte liśćmi pochłaniają 85% osiadających na nich spalin i kurzu, a w stanie bezlistnym do 60% (Żółtowska, 2006). Wpływają korzystnie na zatrzymanie wód gruntowych, a co za tym idzie – zwiększenie wilgotności powietrza. Są schronieniem dla wielu gatunków ptaków i owadów. Niezwykle korzystnie wpływają na ludzką psychikę – zielony kolor, szum i zapach liści łagodzą stres i koją nerwy. Poza tym, stanowią cenną, naturalną, trwałą i estetyczną barierę, chroniącą przed wiatrem, niemiłymi zapachami, czy widokami. Drzewa o odpowiednim pokroju korony (zwarty, smukły lub kulisty) nie zabierają światła mieszkańcom kamienic, nie zasłaniają widoku i nie wymagają cięcia, a dodatkowo (co jest niewątpliwym atutem) podwyższają wartość inwestycji (Piątkowska, 2010).

Szydłowiec, mimo iż jest niewielkim miastem – może się poszczycić obecnością licznych parków i skwerów:

1. Park Radziwiłłowski, który jest najstarszym parkiem w mieście,

2. Park Niepodległości (ul. Kościuszki/ul. Widok) powstał w czasach PRL-u, w roku 2005 wybudowano tu mały plac z pomnikiem Józefa Piłsudskiego, przesadzono także liczne drzewa oraz krzewy,

3. Skwer Staromiejski (pl. Rynek Wielki), to najstarszy publiczny park miasta,

4. Skwer Niepodległości (ul. Bankowa/Kościuszki/Widok/1 Maja), założony po II wojnie światowej, dawniej istniał w tym miejscu plac o nazwie Targowica.

Do obszarów zieleni miejskiej zaliczyć należy także bardzo ważny dla historii miasta Plac Świętego Ducha (ul. Radomska/Zamkowa), cmentarz żydowski (il. Wschodnia/Staszica), mały park z (nieczynną już niestety) fontanną przy Placu Marii Konopnickiej (ul. Radomska/Widok), park nad zalewem (ul. Folwarczna/Podgórze, Spacerowa/Partyzantów), liczne na naszych osiedlach ogrody przydomowe, działkowe, ogródki przy blokowiskach, na balkonach, zieleń uliczną oraz wszelkie tereny biologicznie czynne położone w strefie zabudowy miejskiej.

Być może nie każdy z nas zdawał sobie sprawę, że Szydłowiec to istna ‘zielona wyspa’. Jednak aby system ekologiczny miasta funkcjonował prawidłowo należy dbać o jego poszczególne elementy tj. o każdy choćby najmniejszy skrawek zieleni. W Krajowej karcie miejskich terenów zieleni i krajobrazu (1993), (uchwalonej przez środowisko architektów krajobrazu z inicjatywy L. Majdeckiego) napisano: ”Miejskie tereny zieleni i krajobraz są dobrem publicznym. Ochrona i zapewnienie ich jest obowiązkiem państwa, administracji rządowej i władz samorządów terytorialnych, jest powinnością wszystkich mieszkańców miast i zainteresowanych profesjonalnych środowisk specjalistycznych” (Zachariasz, 2001).
Każdy zaniedbany park, źle przycięte (ogłowione) drzewa, mała architektura w stanie ‘rozkładu’ (lub zupełny jej brak) wpływają negatywnie na ocenę miasta. Dbałość o wszystkie te elementy powinna się łączyć ze strategią miasta – zwłaszcza turystycznego.

K.J.